Zygmunt Okoń – podróżnik z misją
Zygmunt Okoń, znany w sieci jako Zyg Okon, to człowiek, który najwyraźniej postanowił spóźnić się na starość. Zamiast osiadania, wybrał ruch – bezustanne przemierzanie globu, notowanie wrażeń i dzielenie się nimi z nikłym, ale oddanym gronem widzów na YouTube’u. Jego kanał to nie tyle seria filmów, ile powolna, uporządkowana spisówka życia spędzonych w ruchu, wypełnionego krajobrazami, podróżnymi fatamorganami i cicho rozmawianymi planami z przyjacielem Waldkiem. Żyje – albo raczej mieszka – gdzieś w Polsce, choć jego dokumentowane przebywanie często to tylko punkt wyjścia do kolejnej przygody, miejsce wypoczynku między lotniskiem a kolejnym rejsowcem. Gdzie dokładnie, nie ma znaczenia – ważniejszy jest fakt, że zawsze gdzieś wyjeżdża.
Zanim stał się twórcą kanału, Zyg był zwykłym Polakiem z pasją do podróży – i do dokumentowania ich. Jego pierwsze filmy z 2011 roku, niezgrabne, z tytułem przypominającym nazwę pliku z dysku twardego, to pamiątki z wycieczek do Transylwanii, Bornholmu czy Kenii. Wówczas jeszcze nie było koncepcji ani stylu, a jedynie chęć pokazania bliskim, co się zobaczyło. Widać, że filmował dla siebie, dla rodziny, dla archiwum. Ale z czasem coś się zmieniło – nie on sam, a jego świat. Gdy w 2013 roku opisał podróż transsyberyjską, nagle jego kamera zaczęła docierać do setek, potem tysięcy ludzi. Wydarzenie to okazało się przełomem: film o podróży z Moskwy do Pekinu przez Bajkał i Mongolię zdobył ponad 60 tysięcy odtworzeń – liczba niewielka w skali globalnej, ale ogromna w kontekście jego dotychczasowej aktywności. Od tamtej pory Zyg Okon przestał być tylko amatorskim archiwistą wyjazdów – został podróżnikiem publicznym.
Jego życiowa droga to mapa świata, na której nie ma pustych miejsc. Najpierw były europejskie krajobrazy – Bieszczady, Mazury, Kalisze – potem skok do Azji: Kirgistan, Azerbejdżan, Oman, Iran. Później Ameryka Południowa, Karaiby, Afryka, a nawet Grenlandia i Spitsbergen, gdzie w 2018 roku spacerował wśród mroku polarnego dnia, a niedźwiedź polarny był bliższy niż kultura miejska. W jego filmach nie ma efektów specjalnych, tylko ciepło starego człowieka, który wie, że świat jest ogromny, ale nie straszny. W 2015 roku pojechał do Kaliningradu, by zobaczyć, co się dzieje za „granicy nieosiągalnymi”, a kilka lat później zdobywał wodospady w Nikaragui i pustynie w Arabii Saudyjskiej, wciąż z tą samą powagą, z jaką w 2012 roku filmował wydmy nad Łebskiem.
Z czasem zniknęły z jego kanału niektóre tematy – nie ma już wspomnień z pracy, nie ma codzienności miastowej poza chwilowymi wizytami w Bydgoszczy czy Wrocławiu. Przestały się pojawiać osoby, które kiedyś były obecne – żona, rodzina, dzieci – dziś w filmach jest tylko on i jego towarzysz podróży, Waldek, z którym wspólnie zwiedzają Alaskę, Svalbard czy Malediwy. To nie jest kanał o rodzinie, to kanał o menażerii przygód dwóch mężczyzn, którzy wydali się na to, by żyć jak najdłużej i jak najdalej od komfortowego zasięgu.
Zygmunt Okoń unika tematów intymnych, nie mówi o chorobach, nie dzieli się żalami, nie komentuje polityki. Jego świat to krajobraz, kultura, muzeum, hotel i kolejny przelot. Nie ma przemowy, nie ma dramaturgii – tylko spokojne pokazywanie. Ale właśnie w tym spokoju tkwi siła jego opowieści: nie potrzebuje ekscytacji, wystarczy mu widok z okna pociągu na Syberii albo słońce nad Nosy Be. Największe sukcesy to nie ilość odtworzeń – choć film o Kaliningradzie czy Nepal przyciągał tysiące – ale fakt, że po ponad trzynastu latach wciąż filmuje, wciąż podróżuje, wciąż wraca z nowymi obrazami. Największe potknięcie? Może to, że nikt go nie zna. Ale on i tak nie szuka sławy – szuka kolejnego lotniska.
Jego najpopularniejsze filmy to właśnie te, które wiodą w nieznane: Kaliningrad, Nepal, Kirgistan, Transsyberia. Tam, gdzie ludzie boją się jechać, on jedzie. Tam, gdzie granice są zamknięte, on znajduje sposób. A gdy w 2025 roku pojawia się w Arabii Saudyjskiej – kraju, który otworzył się dla turystów zaledwie kilka lat wcześniej – widać, że Zyg Okoń nie tylko śledzi świat, ale go wyprzedza.
W 2024 roku wyruszył na Malediwy, a potem na Alaskę, gdzie z Waldekkiem przejechali 2300 kilometrów samochodem. W 2025 roku świętował pięćdziesiątą rocznicę ślubu na Wyspie Margarita, filmując rum, kawę i czekoladę, a potem zmierzył się z Zatoką Perską – Katar, Kuwejt, Bahrajn. I tak – od jednej pustyni do drugiej, od jednej rafy koralowej do lodowca – nie kończy, nie przestaje, nie osiada.
Jego historia to nie opowieść o gloryfikacji życia, ale o jego udokumentowaniu – z powagą, cichym humorem i nieustającym krokiem w stronę kolejnego lotniska.
To człowiek, który nie przestał się dziwić, bo nie przestał się ruszać.